Modern Sanat ve Sanatçılar
Modernizm, felsefi ve sanatsal bir hareketin adıdır. Bu hareket kaynağını 19. Yüzyılın sonları ve 20. Yüzyılın başlarında batı toplumundaki kültürel eğilimler ve değişimlerle birlikte, geniş çaplı ve kapsamlı dönüşümlerden almıştır.
Modern Sanat, kabaca 1860 ’lardan 1970 ’lere kadar uzanan dönem boyunca üretilen sanat eserlerini ve bu dönemde üretilen sanat stillerini ve felsefesini ifade eder.
Bu terim genellikle geçmişin geleneklerinin bir deney ruhu içinde kenara çekildiği ve yeni tür sanat arayışlarına girildiği dönemin adıdır.
Sanata yenilik getirmek isteyen modern sanatçılar yeni görme biçimleri önererek ve sanatın materyallerinin ve işlevlerinin doğası hakkında yeni fikirler üreterek denemeler yaptılar. Geleneksel sanatların karakteristik özelliği olan anlatıya alternatif olarak cisimleri, görüntüleri soyutlama eğilimi getirdiler.
Yine kabaca 1970 sonrasında üretilen sanat eserlerine Çağdaş Sanat veya (post-modern) Ard-Modern Sanat denir.
Aslına bakarsanız her yeni gelen dönem bir eskisine göre moderndir ta ki kendisinden sonraki gelip kapıyı çalana kadar.
Modern Sanat, Vincent van Gogh, Paul Cézanne, Paul Gauguin, Georges Seurat ve Henri de Toulouse-Lautrec gibi ressamların mirası ile başlar, onların ortaya koydukları yenilikler, atılımlar olmasaydı modern sanatın gelişimi zorlaşırdı.
Yirminci Yüzyılın başında, Henri Matisse liderliğinde bazı genç sanatçılar (Georges Braque, André Derain, Raoul Dufy, Jean Metzinger ve Maurice de Vlaminck), Paris Sanat Ortamını “Vahşi”, çok renkli ve etkileyici resimlerle allak bullak ettiler, yaptıkları devrimsel bir hareketti, eleştirmenler bu alışılmışın dışındaki figüratif resimlere “Fauvist”-fovist-vahşice akım adını verdiler.
Matisse ’in “Dans” adlı resminin iki versiyonu vardır, bu resimler onun kariyerinde ve modern resmin gelişiminde önemli bir aşamayı işaret ederler. Matisse ’in ilkel sanata olan hayranlık derecesindeki ilgisini yansıtırlar. Soğuk mavi-yeşil arka plana karşın figürlerin yoğun sıcak rengi ve dans eden çıplakların ritmik ardışıklığı, özgürlük ve keyif düşkünlüğü hissi yansıtır.
Başta Toulouse-Lautrec (tuluz lotrek), Gauguin (gogen) ve 19. Yüzyılın sonlarındaki yenilikçilerden etkilenen Pablo Picasso, ilk Kübist resimlerini yaparken,
“Paul Cézanne ’ın doğanın tüm tasvirinin üç temel forma indirgenebileceği fikrine dayanıyordu: küp, küre ve koni.”
Picasso, “Les demoiselles d’Avignon” – Avignon ’lu Hanımlar (1907) resminde kendine has kübist görüntülerle yüzleri Afrika Kabile Maskelerini andıran ve hışımla boyanmış hissi veren beş kadın figürüyle yeni, radikal, dramatik bir genelev sahnesi çizmişti.
Analitik Kübizm 1908-1912 yılları arasında Paris ’te Picasso ve Georges Braque tarafından geliştirildi, bu tarza örnek resim “keman ve mum” adını taşır. Kübizmin ilk açık ilanı “Analitik Kübizm” ile başladı onu yine Braque (brak), Picasso, Fernand Léger (fernan leje), Juan Gris, Albert Gleizes, Marcel Duchamp (marsel düşan) ve 1920 ’lerdeki başka sanatçılar tarafından da uygulanan “Sentetik Kübizm” izledi. Sentetik Kübizm, farklı dokular, yüzeyler, kolaj ögeleriyle birbiri içine geçen çeşitli konularla betimlenir.
Bu yazıda modern sanat döneminin ünlü isimleri ve ünlü yapıtlarıyla tarzı göstermeye çalıştık ama gerek tarzı gerek sanatçıları ayrı ayrı tekrar ele alacağız, eserler-sanatçılar gibi bölümlerde rastlayacaksınız.